Ruta Zwyczajna – ziele ruty, właściwości, skutki uboczne

Ruta zwyczajna (Ruta graveolens) pochodzi z Europy Płd. i Afryki Płn. Roślina ta jest uprawiana w naszym kraju w ogródkach jako roślina ozdobna lub dla celów leczniczych. Ma silny aromatyczny zapach i kwitnie drobnymi żółtozielonymi kwiatkami od czerwca do sierpnia. Liście ruty, podobnie jak liście dziurawca, wyglądają, jakby były pokłute szpilką. W rzeczywistości są to zbiorniczki olejku eterycznego.

Ruta uchodziła za symbol niewinności, dziewictwa. W średniowieczu uważano ją za środek pobudzający popęd, szczególnie u kobiet.

Inne nazwy: ruta ogrodowa, ruta zielona, ostrowonka, rutka.

Surowce lecznicze: ziele ruty (liść)

Substancje lecznicze: olejek eteryczny, pochodne furanokumaryny, alkaloidy, flawonoidy, z których najwięcej jest rutyny.

Rutyna to związek flawonowy, zwiększa elastyczność ścian naczyń, zmniejsza ich łamliwość i przepuszczalność, działa przeciwzapalnie), ponadto garbniki i żywice.

Ziele ruty – właściwości lecznicze

  • rozkurczowe
  • wzmacniające macicę
  • wzmacniające naczynia
  • uspokajające

Ruta zwyczajna – zastosowanie

Liść ruty zwyczajnej znosi skurcze mięśni gładkich jelit, dróg żółciowych, dróg moczowych i mięśniówki naczyń. Dzięki temu przepływ żółci do przewodu pokarmowego jest łatwiejszy, a zatem lepsze jest przyswajanie pokarmów.

Rozkurczające działanie ruty na mięśniówkę naczyń może objawiać się obniżeniem ciśnienia tętniczego krwi oraz poprawą ukrwienia narządów umieszczonych obwodowe. Substancje zawarte w ziele ruty uszczelniają ściany naczyń włosowatych, stają się one bardziej elastyczne, mniej podatne na pękanie.

Medycyna ludowa poleca rutę jako lek na apetyt i dolegliwości żołądkowe. Wyciąg z ruty ma właściwości uspokajające. Można dodawać ziele ruty do potraw, np. podobnie jak szczypiorek do jajecznicy. Wodne maceraty są polecane w przypadkach zapaleń powiek i spojówek.

Stosowany zewnętrznie wyciąg lub maść z ruty na okłady i do przemywania ran, przyspiesza oczyszczanie i gojenie się ran.

Dzięki zawartości furanokumaryn, które mają właściwości uwrażliwiania na działanie promieniowania nadfioletowego, zioło to może być wykorzystana do leczenia bielactwa i łuszczycy.

Ziele ruty – skutki uboczne, przeciwwskazania!

Ziele ruty zwyczajnej powoduje u kobiet bardziej obfite krwawienia miesięczne i dlatego należy stosować ją ostrożnie, szczególnie u kobiet ze skłonnością do przedłużających się krwawień.

Kobiety w ciąży powinny w ogóle unikać wyciągów z ruty, gdyż mogą one sprzyjać wystąpieniu poronień. Objawy uczulające zostały omówione przy zbiorze ruty.

Ruta jest przeciwwskazana osobom z czynną chorobą wrzodową i niskim ciśnieniem tętniczym krwi.

Ludzie leczeni wyciągami z ruty nie powinni zbyt szybko i długo opalać się, bowiem grozi to łatwym oparzeniem.

Zbiór i suszenie ruty

Rutę zbiera się tuż przed kwitnieniem, ścinając szczyty pędów.

Pędy należy ścinać na wysokości 10-15 cm od ziemi. Zbierać rutę najlepiej rano, gdyż później duża część olejków eterycznych się ulatnia. Suszyć w miejscach przewiewnych, ocienionych lub w suszarniach w temperaturze do 40°C. Zbiór powinien odbywać się w rękawiczkach ze względu na możliwość uczulającego działania składników tej rośliny. Szczególnie podatne na uczulenia na rutę są kobiety. Objawy uczulenia przypominają oparzenie, występuje bowiem zaczerwienienie i pęcherzyki.

Suszone ziele ruty należy przechowywać w szczelnie zamkniętych pudełkach.


Apteczka Ziołowa, L. M. Krześniak, Wyd. Sport i Turystyka

Przewiń do góry